Okuduğum
Sürdürülebilir Seyahat Dosyası

Sürdürülebilir Seyahat Dosyası

seyahat

Yaz tatili, kış tatili veya yılbaşı tatili olsun; çoğumuz bulabildiğimiz ilk fırsatta güzel bir seyahat ve tatil deneyimi yaşamak için paçaları sıvıyoruz. Peki “tatil” kavramı kulağımıza biraz “her şeyin bir kenara bırakıldığı” bir deneyim olarak mı tınlıyor yoksa yılın en rahat günlerinde bile belli sorumluluklarımız olduğunun farkına varabiliyor muyuz?

Seyahat planlarında da karşımıza çıkan ve son derece dikkat etmemiz gereken konu aslında tam olarak şu: Seyahatin de sürdürülebilir olanı makbul!

Peki tam olarak neden bahsediyoruz?

Günlük hayatta sürdürülebilir tercihlerden yana olan kişilerin bile belki seyahat söz konusu olduğunda atladığı bazı noktalardan bahsediyoruz. Diyelim ki son derece lüks bir tatil için en ünlü havayolu şirketinden business uçak biletlerinizi aldınız, 1 haftalık tatil için 3 valiz ile yola çıktınız ve seçtiğiniz otelin hiç de sürdürülebilir olmayan olanaklarından faydalandınız, ne yazık ki bulunduğunuz şehrin yerel halkıyla hiçbir iletişimde bulunamadan günlerinizi geçirdiniz ve çoğu turistik yerde karşınıza çıkabilecek “Anılarınızla birlikte çöplerinizi de yanınızda götürün!” kuralına hiç uymadınız, bu şekilde sanıyoruz içinize doğmuş olacak ki birkaç seneye burayı aynı hâlde bulamayacağınızı düşünerek birkaç fotoğraf çekip gününüzü sonlandırdınız.

Biz yazarken bile yorulduk! Bir de bu deneyim kültürel, ekonomik ve çevresel açıdan yaşadığımız dünya için ne kadar yorucu olmuştur kim bilir…

İşte bu noktada karşımıza çok önemli bir kavram çıkıyor, o da “Sürdürülebilir Turizm” kavramı!

Sürdürülebilir Turizm Nedir?

Sürdürülebilir turizm; biyolojik, ekolojik ve kültürel değerlere sahip çıkan, doğayı korumayı ve kültürel bütünlüğü sağlamayı hedefleyen bir turizm yaklaşımıdır. Sürdürülebilir turizmde turizmin günümüzdeki ve gelecekteki çevresel ve sosyal etkileri göz önünde bulundurulur ve doğanın döngüsünü doğru şekilde devam ettirebilmek amacı taşınır. Turistlerin ve ev sahibi bölgelerin ihtiyaçları karşılanırken turizmin ve doğal kaynakların geleceğini de koruma hedefi en önemli hedeflerin arasına konur.

Aslında kısa ve öz olarak şundan bahsediyoruz: Doğayı koru, yeşili sev, tatilini sürdürülebilir kıl ki doğanın döngüsü sağlıklı bir şekilde devam edebilsin!

Fakat günümüzde çoğunluklar tarafından bu durum pek de böyle olamıyor. Özellikle turizm söz konusu olduğunda ülkelerin en büyük kazanç sisteminin yine aynı kazanç sistemi dolayısıyla endişeye pek de mahal veremediğini fark ediyoruz. Turizm politikalarının çevre korumacılığına uygun olarak belirlenmemesi, ana hedefin öncelikli olarak turist sayısı ve turistik faaliyetler olması; bu sebeple de turizm gelişiminin yarattığı hızlı yapılaşma gibi etkenler, çevreyi en çok tehdit eden nedenler arasındalar.

Fakat yine de her geçen yıl ülkeler açısından bu durumun değiştiğini, turizmin artık doğayla uyumlu ve ekolojik dengeyi önemseyen bir faaliyet alanı hâline getirilmeye çalışıldığını da sevinerek gözlemliyoruz!

Bu noktada kişisel olarak da yapabileceğimiz pek çok şey var. Sürdürülebilir seyahat kavramıyla yapabilecekleriniz, kişisel sorumluluklarınızı yerine getirmek için oldukça yeterli olacak. Önemli olan her zamanki gibi kendi davranışlarımızdan sorumlu olmak ve işe kendi seçimlerimizden başlamak; unutmayın ki gezegenimiz için en büyük tehdit, birilerinin bir yerlerde doğru şeyler yapıyor olduğunu düşünerek kendi yapabileceklerimizi ertelemek!

Uçak yerine tren ile seyahat ederek karbon salınımı hesaplarının vicdani yükünden büyük ölçüde kurtulabilirsiniz!
Sürdürülebilir Bir Seyahat İçin Adım Adım Yapılabilecekler

Ulaşım | Öncelikle bir yolculuk planlarken çoğunlukla baktığımız ilk şeylerden biri seyahatimizde hangi ulaşım yolunu tercih edeceğimizdir. Sürdürülebilir seyahat söz konusu olduğunda karbon emisyonu en az olan ulaşım seçeneklerini tercih etmeniz büyük önem taşıyor. Seyahatinizi planlarken uçak yerine karbon emisyonu daha düşük olan tren ve otobüs gibi araçları tercih edebilirsiniz. Avrupa Çevre Ajansı’na göre bir uçak kilometre başına kişi başı 285 gram karbondioksit salarken trenler sadece 14 gram karbondioksit salıyor. Uçakların en çok karbon emisyonu salgılayan araçlar olduğunun bilinmesi ve bu veriler ışığında üzücü detaylara daha çok vakıf olmamız, İsveç’te “Flygskam” yani “Uçuş Utancı” adlı bir terim bile ortaya çıkarmış! Bu uçuş utancını daha da derinden yaşamak için başta verdiğimiz örneği hatırlayalım: Business class ve first class koltukların kapladıkları daha geniş alanlar dolayısıyla iki kat daha fazla karbondioksite neden olduğu tahmin ediliyor! Eğer yine de uçak kullanmak durumundaysanız kısa mesafeli veya aktarmasız uçuşlar tercih etmek olabildiğince yararlı bir tercih olacaktır. Ayrıca “Karbonsuz Uçuş” aracı sayesinde uçuşunuzun karbon salınımını ve telafisi için kaç ağaç bağışlayacağınızı hesaplayarak kendi dönüşümünüzü gerçekleştirebilirsiniz. Özel araç ile seyahat etmek istiyorsanız olabildiğince kalabalık olmak daha az karbon ayak izi demektir ve bu da tercihleriniz arasında olabilir.

Konaklama | Bir seyahat söz konusu olduğunda konaklama da ilk baktığımız şeyler arasında. Sürdürülebilir bir seyahat hedeflerken ekolojik otelleri, yerel butik otelleri veya çadır ve glamping seçeneklerini araştırabilirsiniz. Bu sayede hem ekolojik seçimler yapmış olursunuz hem de seyahat ettiğiniz şehirdeki yerel işletmecilere destek sağlamış olursunuz; özellikle yerel halk ile iletişimde olmak, yerel tatları denemek ve bir alışveriş söz konusu olduğunda onlara katkı sağlamak sürdürülebilir seyahat için olmazsa olmaz! Lüks ve her şey dahil büyük oteller, ne yazık ki su ve enerji kaynakları açısından düşündüğümüzde sürdürülebilir seyahat için pek doğru kaynaklar sayılmazlar. Böyle bir seçim yapsanız bile su ve elektriği olabildiğince az kullanmak, gereksiz atık çıkarmamak, çarşaflarınızı ve çamaşırlarınızı yıkamaya gerçekten kirlendiğinde vermek yapabileceğiniz iyi şeyler arasındadır.

Valiz Hazırlama | Olabildiğince az eşyayla yola çıkmanız sürdürülebilir bir seyahat için olmazsa olmaz. Yanınıza çok fazla eşya alıyorsanız ve bir de uçakla seyahat edecekseniz uçağın salgılayacağı karbon oranına bir etkiniz olabileceğinizi biliyor muydunuz? Elbette ki uçaktaki asıl ağırlığın kaynağı sizin bavulunuz değil ama ne kadar hafif bir bavul-o kadar az karbon salınımı durumu da bir gerçek! Valiz hazırlarken yanınıza kendinize ait su ve kahve mataralarınızı, bez çantanızı ve dışarıda kullanmak durumunda kalabileceğiniz plastik çatal bıçaklar yerine şimşir ya da bambu setlerinizi almanızı öneririz! “Sıfır atık” olmasa bile “sıfıra yakın atık” fikri ne kadar iyi hissettiriyor değil mi?

Evden Çıkış | Tüm tatilinizi sürdürülebilir seçimlerle deneyimlemeye hazırsınız ve evden çıkıyorsunuz! Evde olmayacağınız günlerde hiçbir elektronik aletinizin fişte olmadığına ve enerji tüketmeyeceğine emin olun. Seyahate çıkmadan önce gıda alışverişinizi planlamanızda ve buzdolabındaki ürünleri heba etmemenizde fayda var. Hiçbir ürünün siz tatildeyken son kullanım günlerini tek başına geçirmeyeceğinden emin olun ve onu öncesinde tüketin! Eğer mümkünse buzdolabının fişini çekebilirsiniz. Yine evden çıkmadan önce tüm ışıklarınızın kapalı olduğunu bir kere daha kontrol edin, eskilerden duyduğunuz “evin boş olmadığı fikrini uyandırması için” ışık açık bırakma önerisini tabii ki asla uygulamayın!

Gezinti/Yeme-İçme/Alışveriş | Seyahat ettiğiniz şehirde ulaşımı sağlamak için olabildiğince yürümek hem sürdürülebilir seyahatiniz için hem de şehri keşfetmeniz için son derece yararlı bir tercih olacaktır. Yeme içme tercihleriniz için yerel seçimler yapmak, sürdürülebilir seyahatin önemli noktalarından olan “yerelliği destekleme” bağlamında faydalı bir seçim olacak ve doğal tatlara ulaşmanıza yardımcı olacaktır. Tabii ki her zaman olduğu gibi gıda israfından uzak durmak ve yiyebileceğiniz kadarını almak önemli. Eğer restoran ve otel gibi yerlerde yemek yiyecekseniz bir önceki maddede de önerdiğimiz gibi olabildiğince az atık üreterek ve gıda israfına neden olmamaya özen göstererek elinizden geleni yapabilirsiniz. Seyahatlerde yakınlara hediyeler almak sıklıkla yapılan bir şeydir fakat alacağınız şeylere sevdiklerinizin gerçekten ihtiyacı olup olmadığını gözden geçirmenizde ve kısa vadede atık oluşturmayacak şeyler seçmenizde fayda var. Yine alışverişinizi yerel halktan ve yerel pazarlardan yapabilir, bulunduğunuz yerin insanlarına ve ekonomisine katkı sağlayabilirsiniz. Artık güzel anılarla, geride karbon ayak izinizden çok doğaya saygı duyan ayak izlerinizi bırakarak eve dönme vakti!

Seyahatlerinizde beslenme seçimlerinizi yerel ekonomiyi ve kültürel varlığı destekleyecek biçimde yapmaya özen gösterin!
Sürdürülebilir Turizmin Hedefleri

Sürdürülebilir turizm, Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) ve Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü’ne (UNWTO) göre 12 hedefe sahip:

Ekonomik Süreklilik | Turizm şehirlerinin ve işletmelerinin büyümeye ve fayda sağlamaya devam etmesi için uzun vadede sürekliliklerini ve rekabetçiliklerini sağlamak.

Yerel Ferah | Ziyaretçilerin yerel harcama oranını artırmak da dahil olmak üzere turizmin ev sahibi şehre olan katkısını artırmak.

İstihdam Kalitesi | Irk, cinsiyet, engellilik gibi konularda ayrımcılığa neden olmadan ücret ve hizmet kalitesini artırmak, turizm tarafından yaratılan yerel istihdamın sayısını ve kalitesini yükseltmek.

Sosyal Eşitlik | Turizmden elde edilen ekonomik ve sosyal faydaların genele adil bir şekilde dağılımını gözetmek.

Ziyaretçi Memnuniyeti | Irk, cinsiyet, engellilik gibi konularda ayrımcılık yapmadan tüm ziyaretçilere güvenli, tatmin edici, sürdürülebilir ve yenilikçi bir deneyim sunmak.

Yerel Kontrol | Yerel yönetimlerin planlama, yönetim ve turizmin gelişimi konusunda istişare içerisinde olmasını sağlamak, bölgede turizmin gelişimi konularında bölge halkını/topluluklarını süreçlere dahil etmek ve yetkilerini artırmak.

Toplumsal Refah | Sosyal bozulma ve istismara yol açmadan sosyal yapı ve olanaklara erişim sağlayarak yerel halkın yaşam kalitesini korumak ve iyileştirmek.

Kültürel Zenginlik | Ev sahibi topluluklara özgü kültür, gelenek ve tarihi mirasa saygı duymak ve güçlendirmek.

Fiziki Bütünlük | Kentsel ve kırsal alanların kalitesini muhafaza etmek, güçlendirmek ve çevrenin fiziki ve görsel açıdan bozulmasını önlemek.

Biyolojik Çeşitlilik | Doğal alanların ve yaban hayatının korunmasını desteklemek ve olası zararı en aza indirmek.

Kaynak Verimliliği | Turizm firma ve hizmetlerinin gelişim ve işletmesinde sınırlı ve yenilemeyen kaynakların kullanımını en aza indirmek.

Çevresel Saflık | Turizm işletmelerinden ve ziyaretçilerden kaynaklanan hava, su, kara kirliliğini ve atık üretimini mümkün olduğunca azaltmak.

Bir yere seyahat ettiğimizde orayı bir daha görüp göremeyeceğimizi yalnızca kendi olanaklarımızı değerlendirerek düşünürüz ama biz kendimizce bu planları yaparken doğanın geri döndürülemez tahribatlarla karşı karşıya olduğunu çoğu zaman göz ardı ederiz. Bu durumu yaşamamanız için, keşfettiğiniz güzellikleri bir kez daha keşfedebilmeniz, hatta gelecek kuşakların da bu keşfi gerçekleştirebilmeleri için “sürdürülebilir seyahat” kavramını önemsemenizi ve çevre dostu seyahat tercihlerinizde benimsemenizi diliyoruz! İyi tatiller!

Yorumlar (0)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

@2020 SOLH LIVING.TÜM HAKLARI SAKLIDIR.

Başa Dön